"Wojny trwały długo. Opustoszała Rzeczpospolita, opustoszała Ukraina. Nienawiść wrosła w serca i zatruła krew pobratymczą. Sto pięćdziesiąt lat później, Katarzyna II Caryca Rosji podbiła Chanat Krymski, zlikwidowała Sicz Zaporoska i walnie przyczyniła się do upadku Rzeczypospolitej".

Powyższy monolog z ust Zbigniewa Zapasiewicza w filmie "Ogniem i Mieczem", w połączeniu z genialnym kawałkiem skomponowanym przez K. Dębskiego to prawdziwa perła dla mnie w tym filmie. Jedna z tych scen, do której najchętniej wracam - obok ataku husarii na wojska kozackie i nadciągające z pomocą wojska tatarskie.