Kosmiczna ciekawostka #4

Historia Porfirija Jebanowa

Legenda związana z Porfirijem Jebanowem sięga czasów Związku Radzieckiego, Zimnej Wojny i wyścigu obu mocarstw (USA, ZSRR) do umieszczenia na Księżycu swych astronautów. Jeden z planowanych, acz ryzykownych wariantów „podboju” Księżyca, zakładał wysłanie nań statku kosmicznego wyposażonego w prymitywny lądownik. Załoga tego lądownika ograniczona miała być tylko do jednego człowieka, a na domiar złego niemożliwy był bezpośredni powrót na Ziemię - zmuszony był on czekać na dostarczenie w późniejszym czasie modułu powrotnego, którym to dopiero wróciłby do domu. Rosjanie w swoim gronie ochrzcili żartobliwie takiego ochotnika nazwiskiem „Jebanow”, Wasze skojarzenia z tym nazwiskiem są jak najbardziej trafne. W tamtym czasie w amerykańskiej prasie pojawiały się też przeróżne spekulacje na temat wyścigu kosmicznego pomiędzy mocarstwami i nieostrożni dziennikarze umieszczali czasem nazwisko „Jebanow” w domniemanych składach radzieckich załóg księżycowych, co wywoływało zrozumiałe rozweselenie w środowisku astronautycznym ZSRR. W późniejszym czasie (lata 70-te XX w) krążyła dowcipna historia, jak to amerykańscy astronauci - Aldrin i Armstrong nie mogli wystartować z powrotem na Ziemię (misja Apollo 11), a pomógł im przebywający już od jakiegoś czasu na Księżycu radziecki kosmonauta - nie kto inny, jak Porfirij Jebanow, na dodatek obywający się zupełnie bez skafandra, bo chadzający po Księżycu nago.


W latach 70-tych XX wieku podczas spotkania kosmonautów radzieckich z astronautami amerykańskimi, Gieorgij Greczko (kosmonauta rradziecki) wprost zapytał Edwina "Buzza" Aldrina, jaki jest jego pogląd na krążące plotki o dzielnym radzieckim kosmonaucie. Aldrin nie pojął dowcipu (nie znał przecież rosyjskiego) i począł formalnie odpowiadać, że nie znaleziono tam żadnej formy życia organicznego, a co dopiero żywego człowieka. Nie trzeba chyba pisać, jakie były echa tej wypowiedzi wśród Rosjan.




Tak więc dziś możemy porównać dzielność naszego bohaterskiego kosmonauty z postaciami znanymi z różnych filmów fabularnych obsadzanych „mocnymi mężczyznami”, ale daleko im do Jebanowa ...